Freonski rashladni sistemi

RASHLADNI FLUIDI ZA KOMERCIJALNE UREĐAJE

Sintetički rashladni fluidi, poznati pod imenom „freoni“ su razvijeni tokom tridesetih godina prošlog veka sa idejom da budu stabilna, neotrovna i nezapaljiva jedinjenja koja se dobro mešaju sa uljima za podmazivanje kompresora i koja su pogodna za rad u komercijalnim hladnjacima na pritiscima višim od atmosferskog. Uz to da, pored relativno visoke kritične temperature, budu dobri električni izolatori i da imaju nisku temperaturu na potisu kompresora. Na bazi razvijenog čitavog niza „freona“, R12 (CCl2F2), R11 (CCl3F) za klima-uređaje sa centrifugalnim kompresorima, R13 (CClF3) za niskotemperatursko hlađenje, R22 (CHClF2) i R502 (azeotropska smesa R22 i R115 (C2ClF5)) izgledalo je da su „idealni“ rashladni fluidi za komercijalni sektor i neke primene u industriji najzad pronađeni.

Početkom kada je sedamdesetih godina nepobitno je utvrđeno da su hlor i brom oslobođeni razlaganjem freona u atmosferi kritično prouzrokuju razaranje ozonskog sloja – Zemljine zaštitne barijere od kosmičkog zračenja, počela je grozničava potreba za „novim“ rashladnim fluidima.

Počelo se sa „novim“ rashladnim fluidima, zapravo mešavinama postojećih bi se dobile željene osobine. Proizvedeni su jednokomponentni HFC (bez hlora) kao i HFO fluidi. Pažnja se ponovo vratila nekim prirodnim rashladnim fluidima koji su, u najvećem broju slučajeva, bili potisnuti pojavom baš halo-ugljeničkih rashladnih fluida (propan, butan, izobutan i ugljen-dioksid), kao i amonijak koji je od početka svoje primene (od 1873.) amonijak je ostao neprikosnoven kao rashladni fluid za industrijski sektor hlađenja.